Open Monumentendag - In den Houtkamp

Zaterdag 12 september (12.00 – 17.00 uur) is het Open Monumentendag, met dit jaar als thema “Erfgoed langs de Leitha”. Alle te bezoeken locaties bevinden zich op loopafstand van elkaar. In boerderij Munnikkenboogaard (Brasserie Park) tonen wij de restauratiegeschiedenis, uitgevoerd door de Leiderdorpse architect Van der Sterre. In de Heemtuin geniet u van flora, beelden en gedichten. In het pittoreske huisje werden ooit ook gedichten gemaakt, maar nu keramiek. In De Houtkamp vertelt de imker hoe honingbijen omgaan met klimaatverandering. Op de parkeerplaats langs de Van Diepeningenlaan neemt u een camera-kijkje in het ondergrondse bergbezinkbassin, dat in werking treedt zodra ons rioolsysteem overbelast raakt door extreme stortbuien. Houd uw eigen voeten daar droog bij demonstraties van historisch brandweermaterieel. Na het oversteken van de Persant Snoepweg betreedt u het terrein van boerderij Engelendaal (tot 1966) en klooster Engelendael (tot 1577). Een monnik vertelt in Verpleeghuis Leythenrode over het middeleeuwse kloosterleven op die plek. Verderop, langs de schilderachtige (Oude) Hoogmadeseweg, zijn in de 17e-eeuwse boerderij Sterkenburg vertellingen over het verleden, maar ook over de toekomst als Uitvaartcentrum en Crematorium. Meer informatie vindt u op Open Monumentendag – Leiderdorps Museum. Meedoen is gratis, net als het programmaboekje. Dat is vanaf 5 september verkrijgbaar op de Jaarmarkt, bij boekhandel De Kler en de bibliotheek. 

Als voorproefje een serie artikelen, waarvan hier het tweede.

Boerderij Munnikkenboogaard

Het boerderijcomplex waarin sinds 2004 Brasserie Park is gevestigd, kent een lange geschiedenis. De grond waar tot 1577 de gebouwen en boomgaarden van klooster Engelendael hadden gestaan werd al vroeg in de 17e eeuw in gebruik genomen door nieuwe eigenaren. In 1805 kocht de Leiderdorper Jacob van Leeuwen voor een bedrag van 2500 gulden een huis en erf genaamd “Munnicken Boomgaard’’ met een omvangrijk stuk grond langs de Leysloot. Voor zichzelf bouwde hij tussen de huidige Persant Snoepweg en de Hoogmadeseweg een boerderij met de naam Engelendaal. Huis en erf van de Munnikkenboomgaard kwamen in handen van zijn zoon Arie, die daar kort na 1830 de huidige boerderij liet bouwen. Op het toegangshek van het erf stond jarenlang de naam ‘Bouw Lust’, maar Leiderdorpers bleven het ‘Munnikkenboogaard’ noemen. De boerderij bestond uit twee vleugels, waarbij de grootste diende als koeienstal en de wat smallere vleugel bestemd was voor kalveren en de paarden. Het voorhuis bevatte twee kamers, een opkamer en een melkkelder, en is tijdens Open Monumentendag te bezichtigen. Tussen voorhuis en stal was een werkhuis met een pomp en een koelbak voor de melk. Aan de linkerkant van de koeienstal was het karnhuis.

Met het huwelijk van Arie’s dochter Koosje kwam de Munnikkenboomgaard in handen van haar schoonfamilie De Graaf, die er tot in ongeveer 1965 boerde. Toen kocht de gemeente hun grond en de boerderij voor de bouw van woningen en de aanleg van park De Houtkamp. In de ogen van het gemeentebestuur zou de boerderij een prachtige locatie zijn voor een restaurant, maar wie wilde veel geld steken in het inmiddels bouwvallige complex? Leiderdorper Piet Kuivenhoven zag er brood in en kocht de boerderij voor 1 gulden van de gemeente. Aan de hand van het ontwerp van de Leiderdorpse architect Piet van der Sterre liet Kuivenhoven de boerderij voor 1.5 miljoen gulden verbouwen tot restaurant ‘In den Houtkamp’. De buitenkant werd in stijl hersteld, maar de oorspronkelijke indeling onderging de nodige wijzigingen. 

De Houtkamp en Heemtuin

Rondom de boerderij was inmiddels speel- en wandelpark De Houtkamp aangelegd, met een kinderboerderij, een scoutinggebouw en zwemvijver. Vanaf 1970 kwam daar de heemtuin bij: in een afgesloten deel van het park vormden diverse grondsoorten de voedingsbodem voor een diversiteit aan planten, struiken en bomen. De Heemtuin trekt veel belangstellenden. Sinds 2007 organiseert Stichting Kunst in de Heemtuin een expositie temidden van de bijzondere natuur. Kunstenaars verbeelden het jaarlijkse thema – dit jaar Geaard – op een door hen zelf gekozen plek. De beelden verbinden natuur met kunst en versterken de schoonheid van beide. 

De Lange Akker

Aan de rand staat het pittoreske huisje ‘De Lange Akker’. Het is voor WOII door autohandelaar Kamsteeg als zomerhuisje gebouwd, aan het eind van een 260 meter lange strook grond, die vanaf de huidige Van Diepeningenlaan de Munnikkenpolder inliep. Tussen 1953 en 1968 woonde hier de socialistische schrijver, dichter en beeldend kunstenaar Freek van Leeuwen. Na diens overlijden diende het huisje 40 jaar als kantoor en werkplaats van de beheerders van de Heemtuin. Toen zij een nieuw onderkomen kregen in het boerderijcomplex van Brasserie Park, begonnen Margreet Roorda en Jos Nijhof er in 2013 er een keramiekatelier.