Tuinhelden helpen tientallen inwoners aan een groene tuin

Voor veel mensen is een tuin meer dan een stukje grond. Het is een plek vol herinneringen. De rozen die ooit samen werden geplant, het bankje waar de kleinkinderen speelden, de vogels die elke ochtend langskomen. Maar wat als het onderhoud van die tuin door leeftijd, ziekte of beperkte middelen niet meer lukt? Voor tientallen inwoners van Leiderdorp dreigde precies dat te gebeuren. Gelukkig zijn daar sinds juni 2024 de Tuinhelden.

Door Katja Jordanova en Guus van Holland

Wat begon als een samenwerking tussen Incluzio Leiderdorp, het Milieu Educatief Centrum Leiderdorp en een groep enthousiaste groene vrijwilligers, groeide uit tot een bijzonder initiatief dat inmiddels al zo’n 45 tuinen van ouderen en kwetsbare inwoners heeft geholpen. En dat aantal groeit exponentieel. Met gedoneerde planten, snoeischaren en vooral veel betrokkenheid zetten de Tuinhelden zich in voor mensen die het zelf niet meer kunnen.

Hulpvraag

Bij Incluzio Leiderdorp kwamen regelmatig verzoeken binnen van ouderen die hun tuin niet langer konden onderhouden. Familie woonde ver weg, vrienden waren zelf op leeftijd en professionele hulp bleek vaak onbetaalbaar. Tegelijkertijd ontstond binnen Leiderdorp een gemeenschap van vrijwilligers met groene vingers die graag iets wilden betekenen voor anderen.

Werelden met elkaar verbonden

Via het MEC Leiderdorp werden beide werelden met elkaar verbonden. Zo werden de Tuinhelden geboren. Niet als een organisatie met grote budgetten of ingewikkelde plannen, maar als een groep betrokken inwoners die vond dat niemand zijn geliefde tuin zou moeten verliezen omdat het onderhoud te zwaar werd. 

Meer dan tuinonderhoud

De glimlach van een bewoner die na maanden weer vanuit zijn woonkamer uitkijkt op mooie bloeiende planten. De trots van iemand die weer bezoek durft te ontvangen. Het zijn momenten die de vrijwilligers telkens opnieuw raken. ‘Je ziet hoeveel een tuin voor mensen betekent,’ vertelt een van de vrijwilligers. ‘Voor veel ouderen is het een stukje zelfstandigheid, een plek waar ze jarenlang met plezier hebben gewerkt. Als dat verloren dreigt te gaan, verlies je meer dan alleen een tuin.’

De Tuinhelden helpen daarom niet alleen met snoeien, planten en opruimen. Ze helpen mensen ook om hun vertrouwde leefomgeving te behouden.

Hulp

Om ervoor te zorgen dat de hulp terechtkomt bij de mensen die deze het hardst nodig hebben, beoordeelt Incluzio iedere aanvraag zorgvuldig. De ondersteuning is bedoeld voor ouderen en kwetsbare inwoners die financieel beperkt zijn en geen familie, vrienden of andere mogelijkheden hebben om hulp te krijgen. Daarmee vormt het initiatief geen concurrentie voor hoveniers of tuinbedrijven.

Voorkomen dat tuin volledig versteent

Integendeel: de mensen die door de Tuinhelden worden geholpen, zouden in de meeste gevallen geen professionele hulp kunnen betalen. Zonder ondersteuning dreigt vaak een andere oplossing: de tuin volledig bestraten om het onderhoud te beperken. En juist dat willen de Tuinhelden voorkomen.

Groen is geen luxe

De afgelopen weken hebben opnieuw laten zien hoe belangrijk groen is in onze leefomgeving. Tijdens warme zomerdagen kunnen tegels en bestrating in de volle zon temperaturen bereiken van wel 50 tot 60 graden Celsius. Gras, struiken en beplante borders blijven vaak 20 tot 30 graden koeler.

Bovendien zorgen planten voor natuurlijke verkoeling doordat zij vocht verdampen, terwijl stenen de warmte juist opslaan en weer afgeven. Vooral voor ouderen kan extreme hitte gevaarlijk zijn. Iedere tuin die groen blijft, draagt daarom bij aan een gezondere buurt. Niet alleen voor de bewoners zelf, maar voor de hele omgeving. De Tuinhelden helpen daarmee ongemerkt ook mee aan een klimaatbestendige Leiderdorp.

Een tweede leven

Alsof het onderhoud van tientallen tuinen nog niet genoeg is, werken de vrijwilligers inmiddels aan een nieuw initiatief: een circulaire tuin. Met hulp van betrokken inwoners van Leiderdorp wordt daar gewerkt aan een bijzonder project: een buitenplantenasiel.

Mensen die hun tuin vernieuwen of planten over hebben, kunnen deze daar afgeven. In plaats van op de afvalberg te belanden, krijgen de planten een tweede leven in de tuinen van ouderen en kwetsbare inwoners die via Incluzio om hulp vragen. Een eenvoudige gedachte, maar met grote gevolgen: minder verspilling, meer biodiversiteit en meer groen voor mensen die het nodig hebben.

Samen

In een tijd waarin veel aandacht uitgaat naar individualisering en verharding, laten de Tuinhelden iets anders zien. Dat een paar uur vrijwilligerswerk een wereld van verschil kan maken. Dat buren elkaar nog steeds helpen. En dat een groene tuin niet alleen bloemen en planten oplevert, maar ook verbinding, gezondheid en levensgeluk.

Paar uur vrijwilligerswerk maakt een wereld van verschil

Wat begon met een paar vrijwilligers en een goed idee, is uitgegroeid tot een initiatief waar Leiderdorp trots op mag zijn. Voor de ouderen die weer van hun tuin kunnen genieten. Voor de vrijwilligers die met plezier de handen uit de mouwen steken. En voor een dorp dat dankzij hen een stukje groener, koeler en menselijker wordt.

Bijdragen?

Wil je bijdragen aan dit geweldige project met financiële steun voor gereedschap, houtsnippers, zaden of beplanting?

Of wil je aansluiten als vrijwilliger? 

Stuur een mailtje naar leiderdorp@incluzio.nl