Vrijwilliger van de maand – Jan de Meij

Vrijwilligers zijn onbetaalbaar en het cement van de samenleving. Iedere maand zet de redactie een bijzondere Leiderdorpse vrijwilliger in de schijnwerpers met een interview, foto en cadeaubon geschonken door de Leiderdorpse visspeciaalzaak Vis van het Hof.

Deze maand: Jan de Meij, vrijwilliger bij Stichting Fietsmaatjes Leiden-Leiderdorp.

Tekst en foto: Carolien van Leeuwen.

Fietsmaatjes Leiden-Leiderdorp bestaat sinds 2016 en heeft geen fysieke stek. De vereniging draait uitsluitend op vrijwilligers die allemaal vanuit huis werken. Er wordt gefietst op elektrische duofietsen. De passagiers zijn gasten en worden zo ook aangeduid.

Jan de Meij (bijna 71 jaar) is gepensioneerd en woont sinds 2001 in Leiderdorp. In een ver verleden was hij stratenmaker, daarna opzichter wegenbouw bij de gemeente Leiden. Hij is sinds augustus 2017 ongeveer twee dagdelen per week fietsend vrijwilliger en, samen met Frank Lenseling, sinds zomer 2018 ook coördinator voor Leiderdorp. Hij heeft geen rijbewijs, de fiets is altijd zijn belangrijkste vervoermiddel geweest. Jan is een sportieveling, hij doet aan volleybal bij Leython DC en fitness bij de Ommedijk in Leiderdorp. Ook is hij vrijwilliger bij zorglocatie Emmaus in Zoeterwoude waar hij Cornhol speelt met (hoog)bejaarden; de spelers werpen met zakjes gevuld met korrels op een speciaal board.

Voor dit interview nodigde Jan mij uit voor een rit op de duofiets. Een bijzondere ervaring! Jan bestuurt de fiets heel vakkundig, anticipeert bekwaam op de omgeving, stopt aan de kant van een smalle weg om een auto te laten passeren. Ik voelde me superveilig, genoot van de wind door mijn haren en de prachtige tocht via Hoogmade door de polder en vooral ook van zijn vriendelijkheid en prachtige verhalen.

Kan iedereen zich aanmelden?

“Er zijn een paar criteria; je moet zelfstandig op de fiets kunnen stappen, niet (meer) zelfstandig kunnen fietsen en niet heel erg bang zijn. Soms vindt iemand het bijvoorbeeld eng als we een scherpe bocht maken, je kunt immers niet zelf sturen en moet die controle kunnen loslaten en aan mij toevertrouwen. Vaak went dat snel maar niet altijd, bijvoorbeeld bij sommige gasten met dementie. De meeste deelnemers zijn aardig op leeftijd. We hebben ook samenwerkingsverbanden met instellingen zoals verpleeghuis Leythenrode en Gemiva, een instelling voor mensen met een beperking. Gasten betalen een ritprijs van drie euro. Dat geld gebruiken we om de fietsen te onderhouden, we hebben er nu 22 en het kost per fiets al gauw zo’n 1000 euro per jaar. Het ritgeld dekt niet helemaal de lading, we gebruiken daarvoor ook geld van sponsors en sponsorgeld om fietsen aan te schaffen.”

Genoeg vrijwilligers?

“Nee, we hebben een vrijwilligerstekort. Het is jammer dat gasten daardoor soms lang op de wachtlijst staan. Mensen kunnen vrijwilliger worden als ze minimaal één keer per twee weken een paar uur beschikbaar zijn. Ze krijgen een instructie en een ‘proef van bekwaamheid’ middels een fietsrit. De coördinator koppelt de gast met een vrijwilliger in goed overleg.”

Zie de website: fietsmaatjesleidenleiderdorp.nl.

Hoe verloopt een rit?

“De passagiers worden altijd opgehaald van huis. Bij mij bepaalt de gast de route, al is het tien keer dezelfde, dat maakt mij niet uit. Ik hanteer geen vaste fietstijd. Vaak willen ze onderweg ook wat nuttigen, een leuke onderbreking, ik heb hier in de omgeving alle appelgebak wel geproefd! Mensen praten over het algemeen makkelijker als ze naast je zitten in plaats van tegenover je. Alle verhalen behandel ik vertrouwelijk. De gasten spreken na de tocht weer opnieuw een rit af die de vrijwilliger voor ze inplant, ze hoeven dus niet te fietsen met een vaste frequentie.”

Wat maakt dit werk leuk?

“Ik zie het niet als werk, het is een hobby. Ik hou van fietsen en van mensen. Fietsen is verhalen maken. Samen genieten, samen lachen en veel verschillende mensen ontmoeten waarmee ik een band opbouw. Ik ben een open persoon, daardoor reageren mensen ook open terug, wat je geeft, krijg je terug. Ik heb twee vaste fietsmaatjes, eentje is al 91 jaar en trapt flink mee, wat overigens niet hoeft. Vorig jaar ben ik met haar helemaal naar Schiphol gefietst, ze houdt van ‘vliegtuigen spotten’, dat hebben we samen gedaan. Hadden we zo’n 80 kilometer afgelegd!”